O cómic desde distintas miradas

Fancómic

06-10-2009

Las calles de arena de Paco Roca

Etiquetas: Reseña

calles de arenaTras el enorme éxito alcanzado por Arrugas, por la que obtuvo el Premio Nacional de Cómic 2008, en la primavera de este año Paco Roca sacaba su obra siguiente: Las calles de Arena, editada por Astiberri. En resumen se trata de la historia de un hombre que se pierde en un laberíntico barrio de su ciudad donde va encontrando personajes que dan lugar a situaciones curiosas y desconcertantes.

En esta obra Paco Roca se instala en un cruce de caminos literarios que vienen desde el surrealismo, lo onírico, el realismo mágico. Las historias imposibles de los personajes del cómic y, especialmente los miedos que llevamos con nosotros, cargan de fuerza las andanzas de este visitante en un mundo absurdo.

Es realmente meritorio que Paco Roca no haya querido hacer un "Arrugas 2" pero obras como Las calles de arena rozan el peligro de ser simplemente una acumulación de referencias y guiños literarios, una muestra erudita ostentosa. Sin embargo creemos que el cómic salva bien este peligro mediante una estructura narrativa que permite que los hechos se sucedan con cierta naturalidad y lógica si es que podemos hablar de esas cualidades en el universo descrito en este cómic.

Nos gustaría decir lo mismo del aspecto gráfico, del dibujo, por otro lado ya bien conocido por los seguidores de Paco Roca. Es difícil hacer anotaciones estilísticas a un autor que pertenece ya al star system (no sabemos si a su pesar) de lo políticamente correcto, de ese cómic social o pedagógico que encuentra tanto eco entre los bienpensantes. Valoramos el enorme trabajo de guionizar Las calles de arena pero las viñetas, el dibujo, el color no recoge ninguno de los aspectos que destacan en el cómic y que ya hemos citado: surrealismo, magia, lirismo.

Si el cómic como género debe combinar texto y dibujo Paco Roca ha descargado todo el peso expresivo y narrativo en el guión, en la historia,  y abandona completamente el dibujo a la suerte habitual; si apartamos los ojos de las letras no hay capacidad alguna para generar emotividad o argumento desde el gráfico.

Una pena, por que Las calles de arena es una historia fantástica para unas viñetas muy convencionales.

Julio Pesquero

Svo. Municipal Bibliotecas A Coruña


 

| Las calles de Arena / Paco Roca | 2º ed. | Astiberri, 2009 | 102 p. : color |  ISBN 978-84-96815-91-9 |

 


10-08-2009

A Conta atrás 1, de Carlos Portela y Sergi SanJulián

Etiquetas: Reseña

-O mar está enfermo- espetoume un percebeiro cormés no medio da celebración da XVII festa do percebe do roncudo na súa vila. Ante a cara de estupor que amosei, preguntoume, -Algunha vez liches Momo?, de Michael Ende-. -Si, si, por suposto- lle dixen. -Pois aquí pasa o mesmo que en Momo. Os señores do traxe gris prometéronnos diñeiro (non tempo)… e canto nos durou?. Creo que no primeiro verán fundin toda a pasta, pasei un verán de puta madre, pero cando rematou convertinme nun percebeiro sen percebes que coller. Comecei a volverme tan gris como esta festa. Unha festa que non é nin a sombra do que un día foi-.

Seguimos falando durante alomenos 2 horas e despois dun par de risas (non vai ser todo tristeza) e outro de birras, despediamonos coma se fosemos amigos de toda a vida, coma se eu entendese a súa situación a perfección, como se fose a cor que lle faltaba…, e en certa parte o son. O son, porque coñezo perfectamente a situación. Nunca fun aos percebes, nin sequera veño dunha vila mariñeira, pero coma todos vós: sufrin co derramamento do sangue escura que pudriu as nosas costas, enfurecinme cando os políticos de turno xogaban a pasarse o balón uns aos outros mentres lle chamaban “hilillos” e “galletas” a morte do noso mar, chorei cando vin a cantidade de animais mortos nas nosas augas, saín a rúa para reivindicar os dereitos dos mariñeiros… e co paso dos anos o esquecin. Co paso do tempo, todos o esquecimos.

Todos?. Parece que Carlos Portela aínda o ten gardado na memoria. Por iso con “A conta atrás” querenos presentar a verdadeira historia do desastre do Prestige, nunha obra na que a pesar de non estar os nomes reais de barcos, políticos, persoas, vilas…, vemos reflectido todo o que aquí aconteceu. Quizáis este recurso narrativo dalle a obra un carácter máis universal (puido pasar en calquera parte, con calquer goberno), quizáis é unha excusa literaria para facer ao lector partícipe da narración, ou quizáis é unha nova maneira de facer cine (se algún de vós viu “Memento” sabe a que me refiro), pero do que non cabe dúbida é de que está cheo de verdades que no paran de golpearte a cada páxina.

Por se isto fose pouco, Portela xoga coa visión do lector presentando os últimos feitos, dunha historia que a priori coñece, ao principio do tebeo. Así veremos como se van desenvolvendo tódalas situacións cara atrás ata, supoñemos, o principio do desastre.

Autobiografía, ensaio crítico, periodismo de investigación… unha historia de interéses politicos e manipulación mediática na que ninguén está exento de culpa. Nin sequera ti. Ti que coma min esqueciches que o mar está enfermo, e agora as vosas conciencias máis tranquilas e o noso corazón baleiro.

Iván Serrano

 

 

24-06-2009

O Génesis segundo Robert Crumb

Etiquetas: Reseña, Noticia

"Pode que o compren nas escolas para estudar o Antigo Testamento" dixo satíricamente o pai do cómic underground americano cando lle preguntaron pola repercusión que terá a súa recén rematada obra “Génesis”. E nada máis lonxe da realidade, porque se por algo se caracteriza o traballo de Robert Crumb é por ter un sentido estético e narrativo un tanto particular. Ou dito desde a opinión dos seus detractores “o seu traballo é unha inmadura e degradante obra de pornografía misógina”.

Ben é certo que nas historietas autobiográficas deste mestre dos lápices as súas obsesións sexuais non están ligadas ao políticamente correcto, polo que para moitos a súa lectura pode resultar incómoda e ata ofensiva. Pero esta vez non imos ver a ese pequeño mequetrefe depravado asediado pola culpabilidade, senón unha obra sacada directamente da Biblia. Estamos a falar do Génesis, o libro primeiro de Moisés do que Robert Crumb dixo: "Bucear no texto serviume para darme conta de que as miñas burradas estaban alí ao principio do principio". Aínda así, o guión conta fielmente con puntos e comas o escrito na Sagradas Escrituras "

Se requiere supervisión adulta para lectores menores
Es una visión de la Biblia sin tapujos. El texto bíblico es poético, mientras que la versión de Crumb es más salvaje. Si hay dos que echan un polvo, lo echan", confirman desde La Cúpula, a editorial que publica no noso país as obras de Crumb e a que vai a colgar na portada "Se requiere supervisión adulta para lectores menores". Xa que un revisión crúa do texto implica que hai lugar para o incesto, os asasinatos, os adulterios… o que fai da Biblia unha lectura apaixoante incluso para os ateo-agnósticos.

Resumindo, 201 páxinas en 50 capítulos que van a facer as delicias de calquera, sobre todo de Crumb que poderá descansar despois dos catro anos e medio que lle ocupou facer este mastodonte viñetil.

Agora a esperar a outubro-novembro para poder lela. Noooooooon, non vou ser tan malo, ahí vos vai unha pequena mostra. E como xa pasou a séptima hora, a descansar.

 
Iván Serrano
Bibliotecario de la Municipal Forum da Coruña

22-06-2009

El Mago descalzo de Luis Durán

Etiquetas: Reseña

Mientras mostrábamos un cuento troquelado a unos niños de tres años, entre sus páginas emergió una libélula. – Ooooh, exclamaron los pequeños, extasiados.
- “Esto es…una libélula”. - ¡una libélula! (léase con acento prosódico la sílaba “LU”) ululó una nena encantada, saboreando la palabra como sólo una enamorada puede salmodiar un nombre que contenga la sensual letra “l”.

Y así me sentí ante cada viñeta de “El Mago Descalzo”: con esa sorpresa inocente de quien descubre un tesoro oculto entre cubiertas.

Últimamente no me permito emotividad en las reseñas. Se me pide un pantallazo y respondo con pragmatismo: el argumento es tal, la ilustración es cual. Tampoco tengo mucho tiempo para dejar rastros de mí en las palabras. Siempre me sorprende la gente que con rigurosa asiduidad vomita alma, corazón y vida en la red, porque yo solo en el trabajo me permito unas porciones de Cronos para encarcelar mis pensamientos a través del teclado.

Al salir del edificio no hay concesiones al ciberespacio; como en las historias de Durán mis pies recorren lugares telúricos, oníricos, donde una plácida magia disfrazada de buena fortuna (¿o viceversa?) discurre libremente. Y me siento como Atlas, no puedo escribir fuera ya que necesito brazos y hombros para sostener ese universo de cristal donde soy corresponsable de la felicidad. Un cosmos donde una mano acaricie piel y otra el forro que proteje “El mago descalzo” de la gentil erosión de las huellas digitales.

Esto es lo que provoca en mí Luis Durán: que me revele  contra la estricta crítica y divague acerca de los imperceptibles milagros cotidianos. Describir esta obra es hablar de la desbordante imaginación de los niños, de la música que emanaría de un pedazo de brócoli, de mariposas que surgen al meter la manga en un tintero, de esputos viento en popa a toda vela, de arcoiris conjurados por un fantasma que toca el piano. Cómo resumir a Luis Durán,  un maestro que dibuja y escribe alegorías de la existencia.

Si quieres saber más, compañero de pupila, te remito a las reseñas de “Atravesado por la flecha” y “Volátil”, ya que a estas alturas blogueras  me niego a seguir defendiendo a capa y espada su personal estilo a la hora de ilustrar. Me sentiría como si pelease contra alguien que niegue las mareas.

Fátima Elias Busto

24-04-2009

The league of the extraordinary gentlemen de Alan Moore e Kevin O’Neill

Etiquetas: Reseña

league extraordinary gentlemenSe hai algo que nunca fai Alan Moore é decepcionar. Dende que comezou a escribir para 2000 AD ata crear a súa propia liña editorial ABC (America´s Best  Comics) no que tódolos guións son escritos por él, mostrou un profundo amor polas viñetas e deunos as mellores historias da novena arte. Agora está en boca de todos Watchmen, a que sen dúbida é a mellor novela gráfica de tódolos tempos; V de Vedentta, que me deixou na retina unha das mellores conversas que vivín, xa non como lector, senón como persoa (a conversa entre V e a estatua da xustiza); From Hell que revive o mito do asasino das rúas londinenses “Jack el Destripador”.

Obras que cun extraordinario guión, unha planificación fora do común, un plantexamento de páxina hiperdescriptivo (os guión que Alan Moore manda aos seus debuxantes son tan descriptivos que a planificación dunha viñeta é unha páxina chea de texto. Cada páxina contén tanta información agachada que é prácticamente imposible descifrala toda) e unha reinvención constante dos recursos literarios e gráficos por parte do autor, engaden ao trasfondo das súas lecturas unha complexidade dificil de igualar.

Unha complexidade que é prácticamente imposible transportar a gran pantalla. De ahí que Alan Moore renege das adaptacións cinematográficas das obras antes nomeadas, tachandoas de “porquería” e pedindo que nin sequera apareza o seu nome nos créditos. Das adaptacións a gran pantalla das súas obras a que sen dúbida saíu peor perxudicada foi La liga de los hombres extraordinarios. Unha historia na que se mesturan o amor pola literatura coa capacidade de inventiva deste monstro do tebeo.

El Imperio Británico siempre ha tenido dificultades para distinguir entre sus héroes y sus monstruos” espétasenos ao principio do tebeo, antes de inmiscuirnos de cheo nunha extraña busca dos personaxes máis salientables das nosas novelas favoritas da Era Victoriana. Entre numerosas e numerosas referencias a estas novelas (A rúa Morgue, Sherlock Holmes, Fantomas, Arsene Lupin, Moby Dick, Cinco semanas en globo,….) atopámonos co elenco principal de personaxes que son nin máis nin menos que: Mina Harker (Protagonista feminina de Drácula coa que Moore nos intenta enganar utilizando o seu nome de solteira, Wilhemina Murray), Allan Quatermain (o heroe colonialista que protagoniza “As minas dos Rei Salomón” entre outras historias de Haggard), o Capitán Nemo (protagonista da máis famosa novela de Jules Verne “20000 leguas de viaxe submarina”), o Dr. Jekyll e o seu alter Ego Mr. Hyde (que non precisan presentación), e Hawley Griffin (a personaxe máis complicada de debuxar para O´Neill, O Home Invisible) que se terán que enfrontar aos perigos que supón loitar contra os archienemigos da Coroa Britanica Fu Manchú e o Profesor Moriarti.

Se a primeira novela che deixa sen alento (non só polo impredecible final, senón polo inútil que te sentes por non pillar tódalas referencias bibliográficas), na segunda parte seguimos para bingo cando a “liga” ten que se enfrontar á invasión marciana descrita na “Guerra dos Mundos” para logo bla,bla,bla,bla,bla,bla… non vos vou dicir nada máis.

Hai que lelo pero xa, vos aseguro unhas boas comidas de tarro tentando descubrir quén é quén na Liga dos homes extraordinarios, ademáis de pasar un máis que bo rato ao lado das personaxes que nos viron medrar.

GOD SAVES THE QUEEN!!!         

Lord Iván Serrano

08-04-2009

La Montaña mágica de Jiro Taniguchi

Etiquetas: Reseña, Manga

Montaña mágica TaniguchiVerano de 1967. Kenichi, un niño de 11 años, y su hermana menor, Sakiko, pasarán ese estío con sus abuelos en Tottori, una ciudad de origen medieval construída en torno a un castillo que se alzaba en la cima de una montaña. Pero esto no les produce deleite ya que su madre está gravemente enferma y debe de ser  hospitalizada en Osaka.  El verano no es felicidad porque, pese a su corta edad, Kenichi está abrumado por los recuerdos de un pasado mejor, un tiempo en el que su padre aún estaba vivo y su madre sana. Así que el protagonista deja transcurrir las horas vagabundeando por las misteriosas ruinas del castillo, sobre las que pesan todo tipo de leyendas.

La historia incrusta de forma cristalina recuerdos de la infancia y la naturaleza como nos tiene felizmente acostumbrados Jiro Taniguchi. Pero en este caso y como bien anuncia el título, la acción se desarrolla lejos de la racionalidad de “Seton el naturalista viajero” o “El viajero de la tundra”, por poner un par de ejemplos.

Y es que a medida que vamos despojando el envoltorio del argumento casi esperamos encontrarnos con el delicioso Totoro, o quizá con Ponyo, protagonistas de las películas homónimas de Miyazaki (nota para puristas: omitiendo que sean “vecinos en acantilados sobre el mar”). Sin embargo el mononoke –espíritu del bosque- de Totoro es sustituido por una salamandra gigante que, como explica el autor en la entrevista que clausura el manga, es el animal mitológico por excelencia en Tottori.  

Pero no sólo es este aspecto mágico el que comparte con el maestro Miyazaki ya que este mural también se compone de la exaltación de la niñez, la emotividad generada por los lazos familiares, la incomprensión del mundo adulto por parte de los niños, el temor hacia la pérdida que supone la muerte, el respeto por el medio ambiente, el valor de  la naturaleza y su interacción con los humanos.

El artífice ofrece una hermosa y colorista historia. En una delicada sinestesia la fragante naturaleza puede percibirse a través de la frescura de los colores y cada viñeta se transforma en una postal que nos remite a un pasado que si bien carece de antigüedad sí es lo suficientemente remoto como para que adquiera tintes de tiempo precioso.

Jiro Taniguchi nos arrastra hacia la vorágine de un cuento que difumina los límites entre lo real y lo fantástico, que agradará tanto a quimeristas como a estetas.

Fátima Elías

Catalogo bibioteca


[Blog] Jiro Taniguchi y otros cómics y emociones

06-02-2009

Señal y Ruido, la quinta esencia de Gaiman y Mckean

Etiquetas: Reseña

Señal RuidoSi un cómic se realiza entre dos, hay un guionista que escribe lo que más tarde un dibujante ilustra. Al menos ese es el origen en el que el groso de los mortales concibe los tebeos. Pero en casos como este no es así. Y es que nunca un adverbio de tiempo fue más apropiado: Neil Gaiman escribe mientras Dave McKean ilustra.

Así, los dos  dieron a luz la vida de un cineasta brillante sentenciado a muerte por un cáncer, un hombre que es a la vez germen de un rico mundo interior en continuo proceso creativo, un artista cuya existencia se agota mientras imagina la última película que habría realizado si hubiese dispuesto de un poco más de tiempo.
He interpretado el cómic como una mirada íntima y realista en la mente de un director que ignora que el celuloide que imagina está siendo visto por nosotros, para él sólo existe en su fantasía.

Señal y ruido / Neil Gaiman; Dave McKean. — Bilbao : Astiberri, 2008. — 1 v : color ; 30 cm

Nuestros ojos avanzan por las viñetas como invisibles visitantes de la galería de su mente,  espectadores que se rinden ante la forma en que esa sencilla película encarna todo lo que está viviendo el artista mientras sucumbe al cáncer.

Señal y ruido combina a la perfección arte y literatura conformando una obra expresionista que explora y  explota todas las herramientas disponibles para transmitir, letra a textura y textura a letra, cada estado de ánimo. Como todos sabemos, a lo largo de los años se han  creado cómics que han modificado totalmente el medio y que han volatilizado la estereotipada imagen que la sociedad tiene de los tebeos. Hace 16 años Señal y ruido seguramente fue uno de ellos al plasmar en sus páginas arte e implicación social. Es probable que mi compañero Iván, aún más ferviente admirador del trabajo de estos autores, pueda ampliar mi punto de vista y convertirlo en un boquete, pero humildemente afirmo que estamos ante la quintaesencia del trabajo del tándem Gaiman-McKean.  

En las bibliotecas podéis llevar en préstamo además el resto de sus obras porque este talentoso equipo siempre os embarcará en una lectura de calidad, pero ahora  no puedo evitar contemplar este libro como la genial encarnación de la ocurrencia que bombeó la sangre del género.

Fátima Elías Busto

CATÁLOGO DAS BIBLIOTECAS MUNICIPAIS DA CORUÑA

02-01-2009

Historias color tierra 1, descubre el manhwa

Etiquetas: Reseña
Historias color tierraMe enamoré físicamente de este manhwa al localizarlo  en unas estanterías repletas de lomos de cómics orientales. - ¿Una edición en cartoné? ¿Qué será esto?  ¡Qué ilustración tan delicada! -¡Llévatelo!- exclamó mi compañera Lorena encantada con el descubrimiento. Tanto me sedujo que es uno de los cómics recomendados en la guía de sugerencias de compras navideñas ofrecida anualmente en la biblioteca.  Quizá no os apasione tanto como para regalarlo, pero de momento lo reseño para incitaros la curiosidad.

En una pequeña aldea surcoreana, los agricultores aran campos tan vastos como el océano, pero con una cosecha menos espectacular. Nos hallamos ante un entorno rural determinado por las tradiciones, donde la  dureza de la cotidianía es suavizada por la presencia de una pequeña taberna. Está regida por Namwon, una joven viuda que se enfrenta diariamente a las conversaciones y los cotilleos de los clientes mientras sueña con el regreso del amor a su ventana. Prisionera en su condición de mujer coreana, sus cadenas se aligeran a través de la relación que mantiene con su hija, Ihwa.

"Los pequeños cuentos de mi madre" es el primer volumen de lo que promete ser una excelente trilogía. En él descubrimos la entereza de una mujer que vela para que su hija crezca con amor, tolerancia y asombro ante el mundo que le rodea.

Historias color tierra. I, Los pequeños cuentos de mi madre / Kim Dong-Hwa. — Barcelona : Planeta DeAgostini, 2008. — 312 p. : il. bl.n. ; 23 cm
Mas no aguardéis de esta obra un canto a la cursilería, sino a la elegancia. El autor no sólo se centra en el florecimiento de Ihwa, también en el recio contexto donde madre e hija se mueven. Existen incluso momentos de humor que se integran perfectamente con la historia porque contribuyen a incrementar su credibilidad y sutileza. Así, la gracia de los chistes de los borrachos de la taberna es real, porque una vez despojados de su contenido obsceno esconden auténticas lecciones de sabiduría.

Kim Dong-Hwa ilustra perfectamente lo expresado mediante diálogos sencillos pero justos.  El autor propone un diseño libre que aumenta el aspecto poético del cómic. Si bien este no es un recurso novedoso porque en su momento ya lo explotó Eisner, sí es una técnica poco aprovechada.  Su arte radica en alternar magistralmente austeras casillas centradas  en los personajes y su intercambio de sentimientos con grandes viñetas que le permiten extraer el carácter alegórico del entorno.

La lluvia, las flores y la naturaleza en general son los instrumentos elegidos para comunicar la sexualidad que emerge en Ihwa.  Con este simbolismo, Dong-Hwa retrata la las emociones más íntimas de una forma amable y delicada. Así pues dejad que el perfume de este manhwa se instale en vuestra memoria porque rescataréis un grato recuerdo.

Fátima Elías.



 Comprueba a disponibilidade deste cómic en:
[Catálogo das Bibliotecas Municipais da Coruña]

19-12-2008

Kiki de Montparnasse de Catel Muller e José-Louis Bocquet

Etiquetas: Reseña
Kiki de MontparnasseAlice Prin era unha rapaza de 12 anos que un día de 1913 veuse na obriga de marchar do seu pequeno pobo no encontro da súa nai para poder recibir unha mellor educación en París. Naquel momento ninguén sabía que nun futuro aquela rapaza sería recordada co nome de Kiki de Montparnasse.
 
Convertiuse en musa do barrio parisino no periodo de entreguerras. Foi amiga e amante dos artitas máis importantes da época e sirveu de inspiración e modelo a pintores como Modligliani e Fujita. De feito, a portada do cómic está baseada na famosa fotografía “Le violon de Ingres”, de Man Ray con quen viviu varios anos.
 
O cómic mostra a verdaderia Kiki, unha muller chea de vitalidade, vangardista e liberal, unha persoa que vivía o momento, unha apasionada que non pensaba no futuro nin nas consecuencias. Pero tamén mostra a súa decadencia final, ainda que quizais non coa puntualización que merecía.

 
Os autores da obra son Catel Muller e José-Louis Bocquet. O primeiro ilustra libros infantís e colabora en varias revistas, o seu traballo no mundo da banda deseñada xa fora recoñecido no Festival Internacional da Banda Deseñada de Angoulême onde recibiu o premio do público no 2004 por Le Sang des Valentines. O segundo é periodista, critico literario e guionista de cómic ademáis xa colaborou en varias biografías de autores como Goscinny e Hergé. A obra foi gañadora do premio Esencial FNAC-SNCF, votado polos internautas na 35ª Edición do Festival Internacional da Banda Deseñada de Angoulême 2008.
 
Antonio Picallo
Ainda sen alcume
 
Post relacionados
 


 Comprueba a disponibilidade deste cómic en:

04-12-2008

Cuaderno de Tormentas de David Rubín

 Cuaderno de Tormentas
Ainda que non temos confirmación oficial o noso reporterio Iván Serrano cóntanos que o día 12 de decembro na Librería Alita do Orzán haberá unha presentación do novo cómic de David Rubín titulado Caderno de Tormentas. Cando sepamos máis informaremovos vía sms.

Para coñecer este Caderno de Tormentas o mellor é que os transcribamos o que o propio David Rubín pensa da súa obra:

“Cuaderno…" es una metáfora de 112 páginas sobre la búsqueda de la inspiración, sobre el tortuoso camino que es la creación, sobre lo peligroso que puede ser la dependencia de las musas a la hora de encontrar historias que contar. Al mismo tiempo es un viaje por el mapa de la ciudad más terrible y al tiempo fascinante del mundo, un "flashback" gigante que poco a poco irá desvelando las claves de porqué el protagonista de la historia aparece medio muerto al comienzo de la misma -y esto no es spoiler; comienza así-.

En definitiva; una sola historia larga que contiene en cada una de sus páginas una o más historias que conforman un todo. Es, posiblemente, mi obra más personal y difícil hasta la fecha, y quizá la más críptica -aunque he trabajado mucho en que, pese al cripticísmo que a primera vista pueda mostrar, la lectura del cómic sea fluida y se entienda sin ningún problema por cualquier tipo de lector, iniciado o no.

"Cuaderno…" está muy alejado de la atmósfera de "La Tetería del Oso Malayo", por ejemplo, en forma y fondo, porque siempre he creído que es mejor arriesgarse saltando sin red y avanzar casillas como creador que quedarse estancado en formulas que ya has comprobado que funcionan. Eso no quiere decir que no retome en un futuro más historias con Sigfrido dentro de ellas, pero , al menos ahora, necesitaba probar algo totalmente diferente para ponerme a prueba a mi mismo, para no dormirme, para explorar nuevos terrenos dentro del medio y dentro de mi propio talento y limitaciones; en definitiva: hacérmelo difícil a mi mismo.

Y una vez culminado este baile por el borde del abismo que es "Cuaderno de Tormentas" me siento mucho más fuerte y preparado para contar cualquier otro tipo de historias, para retomar proyectos o afrontar otros nuevos igual o más arriesgados que "Cuaderno…".

Pois iso.

13-11-2008

La Madre ardilla, cómic y crónica desde Seattle.

Etiquetas: Reseña

Madre Ardilla“Amaranth” suena en el móvil a modo de alarma. No hay tregua, cantaban los Barricada. Es lunes y hay que ir a trabajar. Llueve. El bus va  repleto de abrigos mojados, ruído y sueño. Por la tarde, hago malabares con las bolsas de la compra y el paraguas mientras busco las llaves. Pero en casa hay zapatillas y un cómic siateleita. Jeje. Hoy es de esos días que tanto exasperaban a Frasier.

“La madre ardilla” consta de varias historias cuyas protagonistas son adolescentes y mujeres jóvenes. La mayor parte de los relatos versan sobre temas de abandono, creatividad, búsqueda de identidad y también sobre la imagen física, tan importante hoy en día como proyección de lo que somos ante los ojos de los demás. No son relatos sobre gente solitaria; Megan Kelso profundiza en las intrincadas relaciones interpersonales que se establecen en situaciones sociales complejas, un aspecto que se está explotando –con más o menos acierto- en las nuevas generaciones del cómic americano.

El estilo naíf de Megan Kelso es de esos que, o deslumbra por su sencillez o provoca indiferencia por su ausencia de pretensiones. Pero en este último caso la profundidad de las historias completará la simplicidad gráfica.

¿Qué destaco de esta obra? Sin duda,  los escenarios.  Ignoro si es totalmente autobiográfica o si lo es al menos alguna de sus historias, pero intuyo que Kelso captura sus recuerdos de un Seattle gris que proyecta una malhumorada sombra a través de las viñetas (nada que ver con el Seattle amable que conocí a través de los afectados y encantadores hermanos Crane) . Y es que en el grueso de las historias subyace el peso abrumador que se acumula en los hombros de los adultos, ese que aplasta las posibilidades de felicidad personal.

Quizá opinéis que no es el más adecuado de los cómics para leer un día plomizo y lluvioso pero os aseguro que es altamente recomendable. Y ahora si me disculpáis, me voy a leer mi Bone 8, recién salidito de imprenta.

F. Elías Busto

|Título: La Madre Ardilla | Autor: Megan Kelso | Editorial: La Cúpula | Año: 2007 | Extensión:  149 p. color | Catalogo das Bibliotecas Municipais da Coruña |

17-10-2008

Arrugas, el cómic de Paco Roca sobre el Alzheimer

Etiquetas: Reseña

 Arrugas
Hai batallas que non se poden gañar. Batallas cotiás que infunden máis terror e respeto que as que, desgraciadamente, a miles de kilómetros das nosas costas levánse tódolos días milleiros de vidas. Batallas que, alonxadas da verdadeira realidade, nos fan pensar que os nosos problemas son os mais importantes do mundo. Batallas como: a incomprensible primeira decepción, a angustiosa perda do amor, a soidade de buscar o teu lugar no mundo, a sempre triste búsqueda/falta de afecto, a ineludible marcha cara a vellez… que non fan mais que mostrarnos que as nosas vidas non son nin tan extraordinarimente amargas, nin tan exacerbadamente bucólicas como queremos aparentar.

Esquecémonos de que somos animais, e como tales o único que queremos é sentir que formamos parte de algo, que somos queridos por alguen, “el león como todo animal gregario…lleva en sus genes la necesidad de establecer lazos de compañía…con otros miembros de su especie”. Por iso, na última parada do tren da vida precisamos máis que nunca o amparo e o sosego que nos da estar cos nosos seres queridos. Pero, que pasa cando os teus seres queridos non queren estar contigo?, que pasa cando a túa última viaxe convertese nunha ida sen retorno ao país da soidade?, unha soidade da que nin sequera podes evadirte cos teus recordos.

Estos temas e moitos máis son os que plantexa Paco Roca no seu álbum “arrugas”. Un tebeo que nos presenta a cotidianeidade do xeriátrico ao que é desterrado Emilio, un ex-bancanrio que cada vez ten máis presentes os recordos da súa infancia a pesares de que olvida o que fixo hai uns minutos. Mostrándosnos, dese xeito, o deterioro mental que irremediablemente irá mermando as capacidades intelectuais e físicas do paradigma de home que nunca precisou de ninguén para subsitir. Unha persoa que cando ninguén quere ocuparse del é cando, paradóxicamente, precisa de atención asistida. Unha persoa que sofre na súa propia incosnciencia, o Alzheimer, “el largo adiós”.

Por sorte Emilio non estará só, xa que o elenco de personaxes secundarios van dende Miguel (o típico vividor-aproveitado e deslenguado que está de volta de todo e de ida á nada) a Carmencita (unha velliña que ten que estar sempre rodeada de xente por medo a ser raptada por extraterrestres), pasando polas sempiternas batallas de Pellicer, a fermosa historia de amor de Dolores e o “tramposo” Modesto… que inmersos na súa propia nostalxia ven pasar amargamente as horas dentro da súa cárcere particular. Cárcere creada por outros leóns, que en palabras de Plauto tomaban forma de lobos (“Homo, homini lupus est”), e nas páxinas desta historia disfrázanse de familiares. Lobos que, nun alarde de cobardía, cortan de de raíz calquer “problema” que lles impida vivir da maneira máis doce posible, baseando a súa vida no recordo de aquel que non os pode recordar.

Iván Serrano


| Arrugas | Paco Roca | Astiberri | 2007 | 1 vol. color | Catalogo das Bibliotecas Municipais da Coruña |

12-09-2008

Blacksad, el cómic negro de Díaz Canales y Guarnido

Etiquetas: Reseña

Blacksad

Dibujar un traje de los años 50 no debe ser difícil para un ilustrador de cómic pero si se lo tienes que poner a un gato, a una cabra o una jirafa y que no te parezca una película de Disney la cosa se complica más. John Blacksad es un detective privado, moviéndose en los bajos fondos de una Norteamérica habitada por animales antropomórficos en la década de los cincuenta. Así leído os puede parecer ridículo; en absoluto, es una obra fascinante. ¿Por qué?

El guión: El patrón de este guión de Juan Díaz Canales bebe de las fuentes clásicas de la literatura y el cine negro (Dassiel Hammett  y sobre todo Raymond Chandler ) y por tanto respeta todas las convenciones del género, básicamente tipo duro pero bueno en un mundo difícil y corrupto. En cada una de las 3 historias autoconclusivas de esta serie ha usado como fondo alguna temática social o política de interés como el nacionalismo-racismo o el primer macartismo norteamericano. Si sois aficionados al género negro no esperéis ninguna sorpresa en Blacksad por que Díaz Canales se ha ajustado estrictamente al canon.

Dibujo y color son los auténticos protagonistas de este cómic negro
El dibujo: la auténtica cualidad de este cómic radica en el lápiz de Juanjo Guarnido que nos presenta con absoluta naturalidad unos seres antropomórficos donde leones, conejos o ciervos encajan a la perfección en nuestros ojos; en realidad tenemos la sensación de que los roles que desempeñan no podían ser desenvueltos por otro animal que por los que ha elegido Guarnido. A esta naturalidad visual debemos añadir una expresividad gestual y facial en los dibujos que nos permite ver sin leer y corroborar las impresiones y reflexiones de los personajes.

Pero dejando a un lado la sorpresa inicial del universo animal (como digo algo que se diluye tras la primera viñeta) Juanjo Guarnido somete a su pincel a una intensísimo trabajo de documentación y que se manifiesta en la representación de edificios, calles, modas o coches, un naturalismo visual que encaja milagrosamente en un mundo de garras, bigotes y colas. Sólo por recrear ésta época y su color merece la pena este cómic.

En definitiva Blacksad supone un soplo original partiendo de esquemas clásicos. No os lo perdáis, es magistral  en el dibujo y color y ya sabéis que si acudís a nuestras bibliotecas municipales además es gratis. Os gustará sumergiros en este mundo de tristeza negra.

J. Pesquero



| Blacksad | Guión Juan Díaz Canales ; dibujo Juanjo Guarnido | Norma | 2000-2006 | 3 vol. color | Catalogo das Bibliotecas Municipais da Coruña |

08-09-2008

NARUTO (Kishimoto Masashi)

Etiquetas: Reseña, Manga

NarutoEl hiperpréstamo de las series de manga en la biblioteca fluctúa como llevado por  las mareas. Aún no acierto a comprender el motivo del temporal éxito de unas sobre otras (que pongan su versión anime en  TV, el boca a boca, el estreno de un videojuego…) pero el caso es que el año pasado InuYasha desplazó a Naruto a una vida más tranquila en las estanterías de la biblioteca. Mas, desde Enero, el perro-demonio decayó y los reyes del shonen son Ichigo –Bleach- y el capitán Luffy  -One Piece- . Sin embargo, desde inicios del verano, otro manga apunta a que este año el podium del “shonen campeón de invierno” se ancheará para dar cabida a una terna: el joven Naruto Uzumaki ha desaparecido de las baldas para pulular entre bolsillos.
 
Naruto es una saga donde prima la amistad, la diversión, la aventura y el suspense pero si todavía hay álguien que no sepa de qué trata, quizá con este resumen se interese por el joven cuya bandana luce el emblema de “La aldea oculta de la Hoja”.

La historia de Naruto comienza antes de que él mismo tenga memoria. Doce años antes del inicio de sus aventuras, Konoha, la más grande y poderosa de las aldeas ocultas de los ninjas, es atacada por un Kyuubi o demonio-zorro de nueve colas. Este tipo de demonio se caracteriza por su extrema peligrosidad: un giro de cada rabo puede provocar un tsunami y en un solo golpe es capaz de aplanar una montaña. El Kyuubi sembró el caos, la destrucción y la muerte. Fue  finalmente Yondaime, cuarto Hokage (líder) y más diestro ninja de Konoha, quien decidió sacrificar su vida para salvar a los suyos, encerrando al demonio en el interior del cuerpo de un bebé de la aldea, Naruto Uzumaki. El valiente Yondaime pidió a los suyos que respetasen a Naruto y lo tratasen como a un niño normal, pero no resultó así: el chico creció siendo temido por los aldeanos, a la par que detestado.

Así, la infancia de Naruto fue difícil y solitaria pues los adultos no permitieron que sus hijos se relacionasen con él. La única manera que tuvo de llamar la atención fue realizando múltiples travesuras. Su posterior ingreso en la academia Ninja no hizo de él una persona más querida, lo cual incrementó su desinterés por todo. Pero el día de su graduación tuvo lugar el hecho que causó el punto de inflexión en su vida: para defender de una muerte segura a su sensei Umino Iruka –Delfín del mar- Naruto ejecuta una Kinjutsu (técnica prohibida de alto nivel). Es consciente entonces del sincero aprecio que le profesó siempre el maestro Iruka, pero además, de que puede aprovechar el Kyuubi latente en su interior y ser un honrado ninja, digno de cariño y admiración.
Naruto se promete que el objetivo último en su vida será convertirse en Hokage,  líder de su aldea Konoha. En este empeño lo acompañarán los incondicionales Sakura, Sasuke y Kakashi.
 
Por otra parte, los usuarios de la red pueden disfrutar de Naruto Shippuden – correspondiendo en el manga a partir del volúmen 28 - donde serán testigos de las vivencias del personaje tres años después. Con Naruto, es evidente que las  manidas aventuras de los ninjas renuevan su significado y fascinan  de nuevo a los jóvenes.

Fátima E. Busto

Para  Belén y Paloma, las “Narutas” que me acercaron al rubicundo ninja.

04-09-2008

Batman: El Caballero Oscuro

Etiquetas: Reseña, Pantalla

Batman, caballero oscuroSi, si, si, si, si, si. Xa era hora!!!!!. Fátima, xa podes poñer Batman Begins como segunda no teu podio de mellores adaptacións comiqueiras ao cine, porque estamos perante a adaptación definitiva do mundo tebeil.  Brillante, sorprendente, complicada, extremista (perante ao tratamento das súas personaxes), estremecedora, trepidante, aterradora… mil e un adxectivos lle podemos poñer a esta superproducción de Nolan, a que eu poría como apelativo un xa dito hai tempo por Jesulín: “En dos palabras IM-PRESIONANTE”.

Impresionante, porque é unha pelicula excesivamente coral onde tódolas personaxes teñen un tratamento especial (tanto a nivel interpretativo como de presenza de guión no seu papel). A ascensión e a caída de Harvey Dent, os sacrificios e a crise de identidade de Batman, as decisións de Gordon e Lucius Fox, o impenetrable sentido común de Alfred, a traxedia de Rachel Dawes, a incríble capacidade do Joker para “comerse” a pantalla… todos ao servizo dunha estructura da narración interpretativa e visual que roza o sublime, na que apenas hai personaxes secundarias, e as que hai desempeñan un papel importante (narrativamente falando).

Impresionante polo tratamento do maniqueísmo. A eterna loita entre os dou principios creadores, opostos e irreductibles, propostos por Manes (ben e mal) que están representados en toda a súa plenitude polo triunvirato (Batman, Gordon, Dent) e polo seu talón de aquiles, o antagonismo feito personaxe, a reencarnación do mal en si mesmo, O Joker. Un Joker co que os nosos heroes bailan ao compás da sinfonía do caos. Un caos que anárquicamente iráse apoderando da cidade de Gotham.

Impresionante pola sucesión, sen respiro, da acción. Non terás tempo para a distensión, a historia engancha dende o primeiro momento cun guión elaboradísimo (é como se estiveses lendo “Arkham Asylum" e “La broma asesina” xuntas) e cunha sucesión extremandamente trepidante das esceas. A butaca do cine se che quedará pequena.

Impresionante pola profundidade filosófica dunha pelicula de ¿Superheroes?. En boca do Joker asistimos a caida dun imperio que está dando pasos axigantados cara a autodestrucción. Un imperio que non ten nada que ver coa supremacía da suposta primeira potencia mundial, un imperio que non se pode discernir en países, estados, nacións…  Un imperio que día a día danos de comer, educa aos nosos fillos, machaca todo o que non teña que ver cos seus intereses, imponnos unhas metas para que sexamos capaces de “vivir mellor”, de gañar máis diñeiro, de crecer socialmente, de facernos cada vez máis pobres mentras estamos rodeados cada vez de máis cousas… Un imperio baseado nun argumento electoral demasiado manido como para que no lo creamos, O Capitalismo. Ata onde poderías ser corrompido por diñeiro?, iríanse tódolos teus ideais ao inferno se perderás todo o que tés?… Nun mundo de tolos, só os tolos poden sobrevivir: «La locura es como la gravedad, ¿sabes? Todo lo que hace falta es un pequeño empujón».

E non, non vou a falar da traxedia que envolveu a peli, de se o Joker é un dos mellores malos que deu o cine, das diferencias e similitudes coa súa predecesora, de se Gotham era máis Gotham na outra peli que nesta… Tampouco vou a facer unha psinopse do argumento, falar da fotografía, comentar anécdotas, que si o Batmóvil tiña que ser así ou asao… O que quero é que deixedes de mirar cousas por internet (esta ben un rato pero xa cansa) e que vaiades a desfrutar das dúas mellores horas e media de domingo, luns, martes, mercorés… que poden dar uns euriños.

Iván Serrano 
Exultante 

26-08-2008

El pabellón del ala oeste

Etiquetas: Reseña

Pabellón ala oesteXi Ji Xiang es un conocido cuento chino del S. IX, reescrito cuatro siglos después para interpretar en el teatro por  Wang Shifu, que lo renombró “La cámara del ala oeste”, una versión con final feliz.Y acomodándose a los tiempos surge ahora una adaptación al cómic por Sun Jiayu y la genial ilustradora Guo Guo.

Al desconocer la obra original de la que se extrae esta adaptación, no estoy en condiciones de juzgar la labor del guionista Sun Jiayu, pero la trama –noble mujer joven  prometida a heredero canalla + atractivo joven que debe demostrar su valía para merecerla-  no tiene muchas sorpresas. Incluso el final, tras cierta acción en el desarrollo de la historia, aparece como un poco precipitado. Pero no voy a desvirtuar este cómic, sólo os aconsejo que cuando os enfrentéis a  “El pabellón del ala oeste” lo hagáis con la idea de encontraros lo que fue en sus orígenes: un cuento.

Entonces, ¿qué tiene de especial este cómic al que las usuarias tratan como a una joya? Definitivamente, lo que hace extraordinario este manhua son las ilustraciones de Guo Guo.  No es de extrañar que esta joven esté licenciada en bellas artes y en concreto en diseño de vestuario: sólo una virtuosa podría dibujar con tanto detalle. Pero no sólo las sedas son dignas de admiración: los árboles y las plantas también juegan un papel muy importante, componiendo con los cuerpos femeninos un juego de imágenes deliciosas que de alguna forma nos hacen evocar los carteles de Mucha.

El diseño es exquisito, y sorprendentemente, en color. Las viñetas, en tonos  pastel sabiamente elegidos, emulan delicadas tablillas chinas. Además, como el valor real de la obra está en el arte de Guo Guo, la edición de Ponent nos regala una veintena de ilustraciones completas al final del álbum: un festín para la vista. “¡Ojalá hiciesen algún póster!” , claman usuarias y compañeras en el mostrador.

Con una edición de lujo, que incluye una muy buena calidad de papel, “El Pabellón del ala oeste” no tendrá problemas para ganarse el corazón de los usuarios de la biblioteca.
 

Fátima E.B.

 | El pabellón del ala oeste: según Wang Shifu | Guión Sun Jiayu ; dibujo Guo Guo | Ponent Mol | 2008 | color | Catalogo das Bibliotecas Municipais da Coruña |

31-07-2008

Equivocado sobre Japón

Etiquetas: Reseña, Libro, Manga
Equivocado Japón
En el año 2002, Peter Carey, escritor australiano afincado en Estados Unidos y su hijo de 12 años Charley, deciden viajar a Japón incitados por el interés que en ambos produce el manga y el anime. Aunque desde un principio hay una renuncia expresa de estos viajeros a la cultura oficial (templos y museos) es evidente que las perspectivas con las que afrontarán el viajes son muy distintas. Ambos quieren desentrañar el verdadero Japón, un lema que se repite en el libro, pero el adolescente acude con la lógica mentalidad de un fan que quiere conocer a sus ídolos y que se fascina por las tecnologías mientras su padre tratará de encontrar los referentes culturales, históricos y artísticos del cómic japonés.
 
Este viaje de descubrimiento se compone fundamentalmente de experiencias cotidianas: el hotel, el amigo de Charley, la comida… y de una serie de entrevistas programadas en las que Peter Carey interrogará a varios personajes de peso en la cultura y la industria popular japonesa. De esta mezcla el lector podrá recoger algunas interesantes pinceladas de una realidad y un pasado que siguen siendo confusos para nuestros ojos occidentales.
 
Si buscáis las claves que puedan explicar a Japón no debéis leer este libro. Peter Carey es incapaz de hacer grandes conclusiones y de hecho cada vez está más confundido e incluso decepcionado ante una cultura que o bien es más hueca de lo que creemos o pretende seguir encerrada en sí misma ajena a las incursiones de los gaijin.
 
Bien escrito, ameno y de rápida lectura os lo recomendamos para aprender muchas, pequeñas y contradictorias cosas sobre el Japón de hoy en día. Los amantes del manga y el anime podrán encontrar además algunas curiosas lecciones sobre el origen y desarrollo de estas artes, los otakus, la influencia de la arquitectura y el paisaje en los grandes mangakas y, en definitiva, todo aquello que se nos suele escapar cuando ojeamos "Mi vecino Totoro" o incluso cuando hojeamos "Nana".
 
Julio Pesquero


|Equivocado sobre Japón: el viaje de un padre y su hijo | Peter Carey | Mondadori | 2008 |192 páginas |
[Catálogo de las Bibliotecas Municipais da Coruña]